Günümüzde istenmeyen hamilelikleri önlemek için çeşitli doğum kontrol yöntemleri bulunmaktadır. Aile planlaması hakkında bilgi ve danışmanlık almak isteyen kadınlar, hangi yöntemin kendileri için daha uygun olduğunu öğrenmek için bir kadın doğum uzmanına başvurmalıdır.
Doğum kontrol hapları, gebeliği önlemede en sık kullanılan doğum kontrol yöntemidir. Doğum kontrol hapları, içerik ve dozaj bakımından farklılıklar gösterir, bu nedenle kullanılacak doğum kontrol hapı mutlaka bir uzman tarafından seçilmelidir.
- Düzenli olarak alındığında doğum kontrol hapları neredeyse yüzde yüz koruma sağlar.
- Doğum kontrol hapları, kullanımın ilk gününden itibaren etkisini gösterir.
- Âdet kanamasının yoğunluğu ve adete bağlı pelvik kramplar doğum kontrol haplarıyla birlikte azalır.
- Ergenlik döneminde görülen akne gibi cilt kusurlarına genellikle erkeklik hormonlarındaki artış neden olur. Doğum kontrol haplarındaki kadın cinsiyet hormonları genellikle cildi önemli ölçüde iyileştirir.
- Doğum kontrol hapları doğurganlığı etkilemez. Çoğu kadın, doğum kontrol haplarını yıllarca kullanıp bıraktıktan sonra bile hızla hamile kalır.
- Doğum kontrol hapları, cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlara karşı koruma sağlamaz.
- Haplar her gün ve günün aynı saatinde alınmalıdır. İlaç alımı takibi korunmanın sağlanması için çok önemlidir.
- Bebek anne sütü yoluyla annedeki hormonları alabileceğinden, doğum kontrol hapları emzirme sırasında alınmamalıdır. Hapın içeriğindeki östrojen süt akışının kesilmesine de yol açabilir.
- Bulantı, baş ağrısı, cinsel istekte azalma, meme hassasiyeti, ara kanama, ruh hali değişimleri doğum kontrol haplarının istenmeyen yan etkileridir ve genellikle bu yan etkiler birkaç ay içinde tümüyle ortadan kalkar.
- Hap içeriğinde bulunan kadın cinsiyet hormonu östrojen, kan basıncını ve kanın pıhtılaşmasını değiştirebilir. Hap, tromboz veya emboli riski taşıyan kadınlara önerilmemektedir.
- Diyabet hastası kadınlarda alım miktarı kontrol edilmelidir.
- Doğum kontrol haplarının sigara ile birlikte kullanılması kan damarlarının daralmasına neden olur. Sigara içenlerin hap almaları tavsiye edilmez.
Spiral, doğum kontrol haplarından sonra en yaygın ikinci aile planlaması yöntemidir. Son yıllarda, özellikle genç kadınlar arasında spirale olan ilgi yeniden canlanmıştır.
Spiral, rahim boşluğunun içine yerleştirilen küçük bir cihazdır. T şeklinde olan spiral, rahim içine yerleştirilir ve spermlerin yumurtalara ulaşmasını engelleyerek hamileliği önler. Spiraller güvenli ve uzun ömürlüdür. Spirallerin doğum kontrol haplarına göre en büyük avantajı, her gün hap almayı hatırlama sorumluluğunun söz konusu olmamasıdır. Spiral kullanımı doğurganlığı etkilemez, spiral çıkarıldıktan hemen sonra hamile kalmak mümkündür.
İmplantlar, kolun üst kısmındaki deri altına yerleştirilen küçük, esnek plastik çubuklardır. İmplant ile salgılanan progesteron hormonu, kan dolaşımına salınır ve hamilelik önlenir. Bu aile planlaması yönteminin etkisi 3 yıl sürmektedir. İmplantlar, gebelik düşünüldüğünde doktor tarafından kolayca çıkarılabilir ve implant kullanımı doğurganlığı etkilemez.